Richard Feynman (1918–1988) – thiên tài vật lý “nghịch ngợm” nhất lịch sử
Richard Feynman (1918–1988) – thiên tài vật lý “nghịch ngợm” nhất lịch sử
Nếu Einstein là nhà hiền triết, thì Feynman giống như rockstar của vật lý.
Ông vừa đoạt Nobel, vừa phá két sắt, vừa chơi trống samba, vừa vẽ tranh nude, vừa mở khóa bí mật bom nguyên tử… chỉ vì tò mò.
???? Cậu bé thích tháo tung mọi thứ
Ngay từ nhỏ, Feynman đã có một “siêu năng lực”:
???? Không bao giờ chấp nhận câu trả lời hời hợt.
Cha ông dạy con theo cách rất đặc biệt:
-
Không dạy thuộc lòng
-
Không dạy định nghĩa
Chỉ hỏi: “Vì sao?”
Ví dụ:
“Con biết tên con chim là gì không?
Dù con biết tên nó bằng mọi ngôn ngữ trên thế giới…
Con vẫn chưa biết gì về con chim cả.”
Bài học này theo Feynman suốt đời:
???? Hiểu bản chất quan trọng hơn học thuộc.
???? Tham gia dự án bom nguyên tử… nhưng đi phá két sắt
Feynman làm việc trong Dự án Manhattan – nơi chế tạo bom nguyên tử.
Nhưng điều khiến đồng nghiệp nhớ nhất không phải vật lý…
Mà là việc ông đột nhập két sắt mật.
Ông phát hiện:
-
Các nhà khoa học cực giỏi toán
-
Nhưng đặt mật khẩu cực ngu ????
Ví dụ:
-
123456
-
Ngày sinh
-
Hoặc… số π
Feynman mở được nhiều két chứa tài liệu mật chỉ vì hiểu tâm lý con người.
Ông muốn chứng minh:
???? “Hệ thống thông minh vẫn có thể cực kỳ ngu.”
???? Giải Nobel nhờ cách nhìn hoàn toàn mới
Feynman đoạt Nobel Vật lý 1965 nhờ phát triển:
✨ Feynman Diagrams
Trước đó, vật lý lượng tử cực kỳ phức tạp.
Phương trình dài hàng trang giấy.
Feynman nói:
“Tại sao không vẽ hình?”
Ông biến các tương tác hạt thành hình vẽ đơn giản:
-
Đường thẳng = electron
-
Đường lượn sóng = photon
Từ đó, vật lý hạt trở nên dễ hiểu và trực quan hơn rất nhiều.
Ngày nay, mọi nhà vật lý đều dùng diagram của ông.
???? Giáo sư giảng bài hay nhất thế giới
Feynman nổi tiếng vì khả năng giảng dạy siêu đỉnh.
Ông có nguyên tắc nổi tiếng:
???? Feynman Technique
Nếu bạn không thể giải thích một thứ đơn giản như cho trẻ em
→ bạn chưa hiểu nó.
Cách học của ông:
-
Học một chủ đề
-
Giải thích như cho trẻ 10 tuổi
-
Nếu vấp → quay lại học tiếp
Ngày nay đây là phương pháp học phổ biến toàn cầu.
???? Nhà khoa học chơi trống samba
Feynman không sống kiểu “nhà khoa học nghiêm túc”.
Ông:
-
Chơi trống trong ban nhạc samba
-
Học vẽ tranh
-
Thường xuyên đi quán bar
-
Cực kỳ hài hước và thích trêu chọc người khác
Ông từng nói:
“Tôi không muốn trở thành người nghiêm túc.
Tôi chỉ muốn tiếp tục tò mò.”
???? Người dám nói sự thật trong thảm họa Challenger
Năm 1986, tàu con thoi Challenger nổ tung.
Chính phủ lập ủy ban điều tra.
Feynman tham gia.
Trong buổi họp báo truyền hình trực tiếp, ông làm điều cực kỳ nổi tiếng:
Ông lấy một miếng cao su (O-ring),
bỏ vào nước đá.
Rồi nói:
“Đây là vấn đề.”
Cao su cứng lại → mất đàn hồi → gây tai nạn.
Một thí nghiệm đơn giản… trước toàn thế giới.
Và sự thật không thể chối cãi.
???? Vì sao Feynman được yêu mến?
Ông không chỉ là thiên tài.
Ông là minh chứng rằng:
-
Khoa học có thể vui
-
Trí tuệ có thể hài hước
-
Thiên tài vẫn có thể sống như một đứa trẻ tò mò
Feynman từng nói câu nổi tiếng:
“I would rather have questions that can't be answered
than answers that can't be questioned.”
???? Tôi thà có những câu hỏi chưa có lời đáp,
hơn là những câu trả lời không được phép nghi ngờ.
-0x0.jpg "adv5")
