Lev Landau (1908–1968) – thiên tài vật lý “khó tính” nhất lịch sử
.jpg)
Lev Landau (1908–1968) – thiên tài vật lý “khó tính” nhất lịch sử
Trong giới vật lý có câu đùa:
???? “Nếu Landau nói bạn giỏi… thì bạn thực sự rất giỏi.”
Ông là một trong những bộ óc sắc bén nhất thế kỷ 20 – và cũng là người nổi tiếng vì tiêu chuẩn cực kỳ khắc nghiệt.
???? Thần đồng từ nhỏ
Landau là thần đồng đúng nghĩa:
-
13 tuổi vào đại học
-
19 tuổi đã có công trình khoa học
-
27 tuổi trở thành giáo sư
Ông học nhanh đến mức… chán chương trình.
???? “Thang điểm thiên tài” của Landau
Landau tạo ra bảng xếp hạng bí mật:
Thang điểm các nhà vật lý từ 0 → 5
-
0 : Einstein
-
0.5 : Bohr, Heisenberg, Dirac
-
1 : Những thiên tài hàng đầu khác
-
2 : Nhà vật lý rất giỏi
-
3 : Nhà vật lý tốt
-
4–5 : Sinh viên ????
Và Landau tự chấm mình:
???? 2.5
Sau này ông nâng lên:
???? 2
Sự tự tin rất… Landau.
???? Người xây dựng “trường phái Landau”
Ở Liên Xô, muốn trở thành nhà vật lý lý thuyết, bạn phải vượt qua:
???? Landau Theoretical Minimum
Một kỳ thi huyền thoại:
-
Cực khó
-
Rất ít người vượt qua
Ai vượt qua được → trở thành “học trò Landau”.
Nhiều học trò của ông sau này đoạt Nobel.
❄️ Giải Nobel vì… helium lỏng
Landau nghiên cứu helium siêu lỏng.
Phát hiện:
???? Chất lỏng có thể chảy không ma sát.
Hiện tượng này gọi là:
✨ Superfluidity
Helium siêu lỏng có thể:
-
Leo lên thành cốc
-
Chảy qua khe siêu nhỏ
-
Hành xử như “chất lỏng ma”
Ông nhận Nobel 1962.
???? Tai nạn suýt cướp đi thiên tài
Năm 1962, Landau gặp tai nạn xe hơi nghiêm trọng.
Ông hôn mê nhiều tuần.
Suýt qua đời.
Dù sống sót, ông không thể tiếp tục nghiên cứu như trước.
Giới vật lý coi đây là một mất mát lớn.
???? Di sản của Landau
Ông viết bộ sách huyền thoại:
???? Course of Theoretical Physics
Được coi là “kinh thánh” của vật lý lý thuyết.
???? Vì sao Landau đặc biệt?
Ông không chỉ làm khoa học.
Ông tạo ra một thế hệ nhà vật lý.
Ông từng nói:
“Một nhà vật lý giỏi phải biết mọi thứ trong vật lý.”
Và ông gần như làm được điều đó.
