Julia Robinson – Người chinh phục “bài toán không thể”

tai-xuong-32

Julia Robinson – Người chinh phục “bài toán không thể”

Có những bài toán khó.
Có những bài toán cực khó.

Và rồi có Hilbert’s Tenth Problem – bài toán khiến các nhà toán học bó tay gần 70 năm.

Người góp công lớn nhất để giải nó là:

Julia Robinson


???? Tuổi thơ đầy bệnh tật

Julia Robinson sinh năm 1919 tại Mỹ.

Từ nhỏ bà bị:

  • Sốt thấp khớp nặng

  • Phải nghỉ học nhiều năm

Bác sĩ nói bà khó sống lâu.

Nhưng khi khỏi bệnh, Julia quyết định:
???? Sẽ làm điều gì đó thật lớn trong đời.

Bà chọn… toán học.


???? Bài toán thách thức thế kỷ

Năm 1900, David Hilbert đưa ra 23 bài toán lớn.
Bài số 10 hỏi:

???? Có cách nào viết một thuật toán để biết phương trình Diophantine có nghiệm hay không?

Nghe trừu tượng, nhưng thực chất là câu hỏi:

Máy tính có thể giải mọi bài toán toán học không?


???? Julia Robinson và giấc mơ 20 năm

Julia dành hơn 20 năm cuộc đời cho bài toán này.

Bà nói:

“Tôi không thể ngừng nghĩ về nó.”

Bà nghiên cứu gần như ám ảnh:

  • Ngày nghĩ

  • Đêm nghĩ

  • Mơ cũng nghĩ


???? Khoảnh khắc lịch sử

Năm 1970, nhà toán học Yuri Matiyasevich hoàn thành mảnh ghép cuối.

Kết quả:

❌ Không tồn tại thuật toán như vậy.

Tức là:
???? Có những bài toán không thể giải bằng máy tính.

Đây là cú sốc lớn của toán học và khoa học máy tính.

Công trình này ngày nay gọi là:

Định lý Matiyasevich–Robinson

Tên bà được gắn vĩnh viễn với lịch sử toán học.


???? Người phụ nữ đầu tiên lãnh đạo AMS

Năm 1983, Julia Robinson trở thành:

???? Nữ chủ tịch đầu tiên của American Mathematical Society

Một cột mốc lịch sử khác.


???? Niềm vui thuần khiết của toán học

Julia từng nói:

“Toán học khiến tôi hạnh phúc.”

Một câu đơn giản… nhưng rất đẹp.


???? Di sản

Công trình của bà ảnh hưởng tới:

  • Logic toán

  • Khoa học máy tính

  • Lý thuyết tính toán

Một người phụ nữ dành cả đời theo đuổi một bài toán…
và thay đổi cách chúng ta hiểu giới hạn của máy tính.

Bình luận