Claude Shannon – Người biến thông tin thành toán học (và khai sinh kỷ nguyên số)

tai-xuong-26

Claude Shannon – Người biến thông tin thành toán học (và khai sinh kỷ nguyên số)

Nếu phải chọn một nhà toán học có ảnh hưởng trực tiếp đến Internet, AI, điện thoại, máy tính, dữ liệu, thì đó chính là Claude Shannon.

Ông thường được gọi là:

???? “Cha đẻ của Lý thuyết Thông tin”

Thứ đang vận hành cả thế giới số ngày nay.


Một luận văn thay đổi cả ngành kỹ thuật

Năm 1937, Shannon còn là sinh viên cao học.

Ông viết luận văn về một thứ nghe cực kỳ khô khan:
Mạch điện và logic Boolean.

Nhưng luận văn này được gọi là:

“Luận văn thạc sĩ vĩ đại nhất mọi thời đại.”

Shannon nhận ra một điều cực kỳ đơn giản nhưng mang tính cách mạng:

Công tắc điện có 2 trạng thái:

  • Bật (1)

  • Tắt (0)

Logic Boolean cũng có:

  • True (1)

  • False (0)

???? Nghĩa là toàn bộ logic có thể xây dựng bằng mạch điện.

Đây chính là nền tảng của:

  • Máy tính

  • CPU

  • Lập trình

  • Công nghệ số

Trước Shannon: máy tính chưa tồn tại.
Sau Shannon: kỷ nguyên máy tính bắt đầu.


Thông tin có thể đo được như năng lượng

Năm 1948, Shannon công bố bài báo huyền thoại:

“A Mathematical Theory of Communication.”

Ông đặt câu hỏi:

???? Thông tin là gì? Có thể đo được không?

Và ông phát minh ra đơn vị:

Bit (binary digit)

Lần đầu tiên trong lịch sử, thông tin trở thành đại lượng toán học.

Shannon chứng minh:

  • Dữ liệu có thể nén tối đa đến đâu

  • Tốc độ truyền dữ liệu tối đa của kênh truyền

  • Làm sao gửi thông tin qua nhiễu mà vẫn chính xác

Không có Shannon:

  • Không có Internet

  • Không có Wi-Fi

  • Không có nén ảnh/video

  • Không có streaming

  • Không có AI

Mỗi lần bạn gửi tin nhắn… bạn đang dùng toán học của Shannon.


Thiên tài nhưng cực kỳ “nghịch”

Shannon không giống hình ảnh nhà khoa học nghiêm túc.

Ông thích:

  • Đi xe một bánh quanh viện nghiên cứu ????

  • Làm robot tung hứng

  • Chế máy giải Rubik

  • Phát minh “máy đánh lửa tự động”

Ông từng nói:

“Tôi luôn theo đuổi những ý tưởng vui vẻ.”

Ông tin rằng sự tò mò và vui chơi là nguồn gốc sáng tạo.


Shannon và AI trước khi AI tồn tại

Từ những năm 1950, Shannon đã nghiên cứu:

  • Máy chơi cờ vua

  • Trí tuệ nhân tạo

  • Học máy sơ khai

Ông là một trong những người đầu tiên đặt câu hỏi:

???? Máy có thể suy nghĩ không?

Điều này xảy ra trước cả khi từ “AI” phổ biến.


Di sản của kỷ nguyên số

Ngày nay, mọi thứ đều là dữ liệu:

  • Tin nhắn

  • Hình ảnh

  • Video

  • Âm nhạc

  • Trí tuệ nhân tạo

Tất cả đều dựa trên một ý tưởng đơn giản của Shannon:

Thông tin = toán học.

Một ý tưởng đã biến thế giới analog thành thế giới digital.

 

 

Bình luận